Những điều cần biết về các biện pháp tránh thai khẩn cấp 

08:47, 20/06/2019

Khi người phụ nữ quên uống viên thuốc tránh thai hàng ngày; hay khi gặp sự cố tuột, rách bao cao su; hay khi có giao hợp không bảo vệ do các nguyên nhân khác (bao gồm bị xâm hại tình dục), cần có ngay một biện pháp tránh thai (BPTT) để “chữa cháy”. Đó là biện pháp tránh thai khẩn cấp, hay còn gọi là tránh thai sau giao hợp. Có thể nói, đây là một cơ hội cuối cùng cho người phụ nữ để ngừa thai sau giao hợp không bảo vệ hoặc sau thất bại khi sử dụng một biện pháp tránh thai khác.

Các biện pháp tránh thai khẩn cấp

BPTT khẩn cấp đã có từ những năm thập niên 70 thế kỷ trước và đến nay đã được phổ biến rộng rãi trên thế giới. Hiện có ở Việt Nam cũng như nhiều nước khác, những lựa chọn tránh thai khẩn cấp gồm: viên thuốc tránh thai khẩn cấp và đặt vòng tránh thai chứa đồng.

 

Viên thuốc tránh thai khẩn cấp: Viên thuốc này có 3 loại

Loại thứ 1: Thuốc viên tránh thai khẩn cấp (TVTTKC) chỉ có thành phần progestin (levonorgestrel), không có estrogen. Thuốc có hai kiểu dùng: Kiểu công thức 1 liều với 1 viên 1.5mg levonorgestrel như: Postinor 1, Escapelle, Levonia. Uống một viên duy nhất trong vòng 120 giờ sau giao hợp. Kiểu công thức 2 liều với 2 viên 0.75mg levonorgestrel như: Postinor 2, Happynor. Uống 1 liều 0.75mg trong vòng 72 giờ sau giao hợp không bảo vệ, cũng có thể uống trễ hơn tới 120 giờ sau giao hợp; lặp lại liều thứ hai 0.75mg sau liều thứ nhất 12 giờ.

Loại thứ 2: TVTTKC chứa antiprogestin gồm thế hệ 1 - mifepristone hoặc thế hệ 2 - ulipristal acetate. Lưu hành ở nước ta hiện nay là Mifestad 10 (mifepristone 10mg), được hướng dẫn uống trong vòng 120 giờ sau giao hợp, uống càng sớm càng có hiệu quả.

Loại thứ 3: TVTTKC dạng kết hợp chứa estrogen (ethinyl estradiol) và progestin (levonorgestrel), còn gọi là phương pháp Yuzpe. Kiểu dùng này có thể sử dụng bằng cách dùng ngay chính viên thuốc tránh thai kết hợp thông thường. Tuy nhiên trên thực tế hầu như không thấy được ứng dụng.

Tránh thai khẩn cấp bằng đặt vòng tránh thai chứa đồng

Đây là biện pháp có hiệu quả cao nhất, giúp giảm nguy cơ có thai từ 99% đến 100% khi dùng trong trường hợp khẩn cấp. Đồng thời là cách tránh thai khẩn cấp duy nhất mà cung cấp luôn cho người phụ nữ một biện pháp tránh thai lâu dài nếu dụng cụ này vẫn được giữ lại trong tử cung sau đó.

Các yếu tố ảnh hưởng đến hiệu quả khi sử dụng TVTTKC

Dùng không hoàn hảo: thuốc tránh thai khẩn cấp sẽ không có hiệu quả ở người không sử dụng theo đúng hướng dẫn và ở những người ngay sau khi dùng thuốc lại tiếp tục có giao hợp. Do đó, ngay sau khi dùng TVTTKC, người phụ nữ cần áp dụng ngay một BPTT khác, biện pháp đó có thể là bắt đầu một BPTT lâu dài hay tiếp tục dùng trở lại biện pháp hiệu quả đang sử dụng trước đó.

Dùng thuốc trễ sẽ giảm hiệu quả, thuốc uống càng sớm sau giao hợp càng có hiệu quả. Thuốc giảm hiệu quả ở người béo phì. Về vấn đề dùng nhiều lần, mặc dù không thấy có ảnh hưởng bất lợi đáng kể lên sức khỏe, nhưng việc sử dụng lặp lại nhiều lần viên tránh thai khẩn cấp một cách có chủ đích hay dùng như một BPTT thường xuyên thì không được khuyến cáo. Bởi vì hiệu quả sẽ kém hơn nhiều so với các BPTT khác.

Các lưu ý khi dùng thuốc uống tránh thai khẩn cấp

Khi sử dụng TVTTKC cần lưu ý rằng đây là biện pháp tránh thai có hiệu quả không cao với tỷ lệ thành công từ 75% đến 80%. Thuốc nên được uống càng sớm càng tốt ngay lập tức sau khi có giao hợp không bảo vệ. Nếu trễ hơn thì chỉ uống trong vòng 120 giờ sau giao hợp không bảo vệ. Và nếu biện pháp này thất bại thì không có chỉ định bỏ thai.

Thông điệp quan trọng

Mức độ phổ biến của TVTTKC ngày càng rộng rãi, nhất là ở giới trẻ. Nhưng có một ngộ nhận thường gặp ở người dùng TVTTKC là tin tưởng thuốc sẽ có hiệu quả tránh thai tuyệt đối trong mọi tình huống. Điều này đưa đến việc sử dụng lặp lại nhiều lần, cho đến khi có thất bại (có thai) mới biết được thuốc không nên dùng như một BPTT thường quy. Người dùng TVTTKC cần biết: tránh thai khẩn cấp vẫn có khả năng có thai đáng kể.

Nguồn: BS Vưu Tiểu Hà, Trung tâm Chăm sóc sức khỏe sinh sản

Các tin mới hơn
Các tin cũ hơn
Các tin đã đưa ngày
Tư vấn & Hỏi đáp
Cho em hỏi là trong 5 năm vừa qua em có đi chụp hình X-quang rất nhiều lần, cụ thể là 26 lần: 3 lần
Theo quy định, 1 người không được vượt quá 20 mSv mỗi năm. Bạn chụp Xquang...
Em mới xét nghiệm có bị HIV, cho em hỏi là: - Sau này em phải uống thuốc ARV vĩnh viễn, tức là
Em mới xét nghiệm HIV khẳng định dương tính cần phải điều trị thuốc ARV ngay...
Các biểu hiện cảnh báo bệnh tim mạch cần cấp cứu là gì? Cách xử trí?
Đau thắt ngực: bệnh nhân đau ngực dữ dội, cảm giác bị bóp nghẹt trong lồng...
Tôi mới chụp CT mạch vành về. Lúc tiêm thuốc cản quang, tôi thấy có 1 luồng nóng ran
Thuốc cản quang có khả năng gây ra phản ứng thuốc với 3 cấp độ: Cấp...